Yoga: tegengif voor ons doemdenkbrein

Yoga is het tegengif voor ons brein, dat van huis uit gewend is om in worst case scenario’s te denken.

Peace of mind Het is handig dat we zo’n goedwerkend brein hebben, dat verbanden legt en analyseert, maar we moeten het wel temmen. Zeker wanneer er zoveel shit in je leven is gebeurd dat je brein denkt het gelijk aan zijn  kant te hebben: ‘Het kan ook écht mis gaan, dat is bewezen toch?’ Ik zie het mijn brein prevelen, zelfingenomen en wijsneuzig. En zo terrein winnen. Want ik handel naar die bangmakerij. En voor je het weet, hebben je gedachten het overgenomen en ga je dingen vermijden of uitstellen door een angst die alleen maar in je hoofd bestaat. Maar die (heel vaak) niet echt is. En voor je het weet geloof je alles wat je denkt.

En dan merk je ook hoe snel je lichaam daarin mee gaat. Je brein hoeft maar iets naars te denken en je hartslag verhoogt, je spieren verkrampen en je buikpijn speelt op. Je ademhaling wordt sneller en daarmee bevestig je alleen maar aan de rest van je lichaam dat er ook echt iets naars staat te gebeuren. En dat alle zeilen moeten worden bijgezet. En voor je het weet sta je dag en nacht voor niks in die gestresste vecht- of vluchtstand.

Waarom helpt yoga? Omdat yoga focust op lichaam en adem. Je voedt daarmee de twee polen die tegenwicht bieden aan het doemdenkbrein. Door yoga te beoefenen, maak je beide sterker en op een dag voel je, wéét je, dat je altijd daar (bij je lichaam en je adem) terecht kunt als je brein weer eens te negatief doet en je zonder pardon bestookt met doemscenario’s.

Maar hoe? Ga uit van het cliché dat wat je aandacht geeft, groeit. Focus dus vaker op je lichaam en laat die gedachten gaan, zonder ze aandacht te geven. Die gedachten zijn net losgeslagen, schreeuwende kinderen. Laat ze razen terwijl je zelf achter een glazen wand -zoals in Bloemendaal op een winderige middag- in de zon een modetijdschrift leest. De schreeuwende kinderen zijn er nog steeds op de achtergrond -je hoort ze als je je best doet -maar je geeft ze geen aandacht. De focus ligt nu even elders. Vertaald naar de yoga: de focus ligt op al die sensaties die je ervaart in je lichaam tijdens het beoefenen van de asana’s.

Geef ook je ademhaling aandacht. Hoe adem je als je keihard rent om op tijd te zijn voor die laatste trein/belangrijke afspraak/… vul maar in? Juist, door je mond, kort, snel en oppervlakkig.
Dus houd je zenuwstelsel voor de gek en adem alsof alles goed is, ook al roept je brein allerlei ellendigs. Adem rustig en diep in en uit door je neus. Zo’n rustige, lange, diepe neusademhaling is volledig afwezig als je in een gestresste flight- of fightmodus staat.
In veel gevallen gaan andere delen van je lichaam mee met een rustige adem: je hartslag vertraagt, je buik wordt rustig, je spieren ontspannen. Je activeert – simpel gezegd- je parasympatisch zenuwstelsel, dat er is om je lichaam te laten herstellen na stress. En als je lichaam rustig is, wil je brein ook nog wel eens volgen en inbinden.

Grappig en frustrerend dat lichaam en geest het vaak niet eens zijn. En dat je ondanks goede voornemens toch soms wordt meegesleept door wat je brein wil.
Dat werd mij duidelijk op de mat. Een bijzondere -want strenge, doch liefdevolle plus zeer ervaren – Astangadocent vroeg me eens, toen ik bang was om de hoofdstand (Sirsasana) te doen: ‘Heb je last van je nek dan, dat je dit niet durft?’ ‘Nee’ antwoordde ik, ‘maar het idee dat ik achterom klap en dan..’ Ze liet me niet uitpraten. ‘Aha’, zei ze kordaat, ‘dus het zit alleen maar in je hoofd. Mooi.’ En ze begon uit te leggen hoe ik me moest voorbereiden op de houding. Terwijl ik in de uitgangspositie ging staan, bracht ze m’n benen de lucht in. Ik stond, angstig en wankel – gelukkig bleef ze m’n benen vasthouden.

Inmiddels kan ik Sirsasana half, met m’n benen gebogen, maar wel al zonder veilige muur of docent om op terug te vallen. Benen gestrekt omhoog vind ik nog steeds eng, maar wie weet hoe dat straks is, na bijna een maand practice in Goa. Misschien kan ik dan niet alleen rationeel, maar ook via mijn lichaam ervaren dat: ‘Fear is a liar‘. In de meeste gevallen althans, denk ik er voor de zekerheid maar bij.

Meer blogs

Op je kop ontspannen

Op je kop ontspannen

Nee, op deze manier ging het niet lukken. Als ik mijn schouders zo opgetrokken hield en mijn ogen zo stijf dichtgeknepen, was er geen stevige basis voor de Hoofdstand, Sirsasana. De docent verscheen voor mijn gezicht terwijl ik ondersteboven hing. Ze gaf me een hele...

Hoe een yogi omgaat met corona

Hoe een yogi omgaat met corona

Het was tijdens een zonnige namiddag op het terras, september 2020, dat ik er opeens genoeg van had. Van die krampachtige anderhalve meter, dat slalommen, die vragenlijsten voor je op het terras mocht plaatsnemen, die handgels. En ondanks het besef dat er op dat...

Waarom ‘even weg’ niet altijd helpt

Waarom ‘even weg’ niet altijd helpt

Een vriendin vroeg om advies. Ze wilde op yogavakantie, want ze had last van een gebroken hart. Even een week rust, reinheid en regelmaat zouden haar goed doen, dacht ze.

Waarom een yogales altijd begint met ‘even landen’

Waarom een yogales altijd begint met ‘even landen’

Elke yogales hetzelfde: kleermakerszit, ogen dicht. Ademen. Voelen. Toen ik net met yoga begon, vond ik dat heel irritant. 'Kunnen we niet gewoon begínnen?' 'Is dit niet zonde van mijn tijd?' 'Zitten kan ik thuis ook.' Mijn mind ging als een dolle tekeer. Jaaa, ik was...

Hete twilight-yoga in een tent

Hete twilight-yoga in een tent

Ik had er al vaker over gehoord: hotpod yoga. Iets met een verwarmde ruimte, maar dan niet zoals bij Bikram yoga. En iets met een tent, maar dan niet zoals op de camping. En dan nog iets met Club Lite, maar dan niet echt in de club, maar in een tént in de club....

Yoga in Bali? 9 Tips

Yoga in Bali? 9 Tips

Ga je op vakantie naar Bali en ben je in to yoga? Ik heb begin 2017 een hele berg yogascholen uitgeprobeerd in Ubud en Canggu. Dit zijn mijn 9 tips. De websites vind je onderaan. Yoga in Ubud - 5 tips 1 - The Yoga Barn in Ubud Wie al vaker in Ubud is geweest, begint...

Hoe je door inspanning kunt ontspannen

Hoe je door inspanning kunt ontspannen

Onlangs hield ik een anonieme enquête onder mijn yogastudenten. Eén van de vragen luidde: wat zou je graag anders zien? Een student antwoordde: 'Ik kan niet goed ontspannen in kleermakerszit aan het begin van de les. Als we gaan liggen, lukt dat wel. Kunnen we...

Yogafeest in een Amsterdamse villa

Yogafeest in een Amsterdamse villa

Een droomlocatie, een goed verhaal, fijne yogalessen en lekkere taart: yogastudio YogaFest op het Amsterdamse Westergasterrein has it all. Afgelopen zomer las ik er al over in het Parool: voormalige pr-chick begint eigen yogastudio. Onder het motto: ‘Alles is...

6 redenen om Ashtanga yoga te doen

6 redenen om Ashtanga yoga te doen

Ashtanga yoga is zonder twijfel de meest lichamelijk uitdagende vorm van yoga.  Regelmatige beoefening maakt je sterk en lenig. Maar de serie houdingen is minstens zo heilzaam voor de geest. Dit zijn de beste redenen om aan Ashtanga te doen.   1) Het maakt je...

Yoga Goa: What to bring? Tips & Tricks

Yoga Goa: What to bring? Tips & Tricks

Je gaat het eindelijk doen: naar India, de bakermat van de yoga. Om een yoga teacher training of een intensieve yogacursus te volgen. Maar niet meteen hardcore, naar Mysore of Rishikesh. Je begint in Goa, het Ibiza van India (nou ja, over een tijdje). Een relaxte...

Waarom ‘even weg’ niet altijd helpt

Yoga Goa: geweldloos of eerlijk leven?

Deze week bespraken we de Yoga Sutras, geschreven door Patanjali, een wijsgeer van vele jaren voor Christus. De Sutras beschrijven onder meer het achtvoudige pad van yoga (in Sanskriet: Ashto= 8, Anga=deel, yep: Ashtanga). De eerste twee stappen heten de Yamas en...

6 redenen om Ashtanga yoga te doen

Yoga Goa: 56-urige werkweek

Full time baan zwaar? Ga maar eens een Astanga yoga Teacher Training doen in India... 6 dagen per week zien eruit als volgt:  6.00 De wekker gaat. Maar meestal ben ik al vanaf een uur of vijf wakker: ik heb in dit warme klimaat niet de negen uur slaap van thuis nodig,...

Yoga Goa & My First Mysore

Yoga Goa & My First Mysore

Yoga Teacher Trainingsdag één in Goa begon met een Led class. Opluchting. Ergens op de website van de Teacher Training had ik iets gelezen over Mysore lessen. Ik had me voor de zekerheid maar op het ergste voorbereid: meteen op ochtend één met een jetlaghoofd ruim 60...

Koffie of Kundalini?

Afgelopen maandag besloot ik opeens dat het genoeg was. Koffie had me het afgelopen jaar op de been gehouden. Op momenten dat ik voelde: nu ben ik gaar, uitgeput, inspiratieloos, moe - dan zette ik een sterke bak en hup, dan ging het weer. Of ik liep de straat op en...

Waarom kost rust vinden zo veel stress?

Ik heb de Lonely Planet van Goa. Ik heb m'n vliegticket. Ik heb ook de inentingen (mijn huisarts: 'Je hebt mazzel, we hebben nog een voorraadje buiktyfus, dus kom maar snel langs'). Nu dat visum nog. Weken stond het op m'n lange to do-lijst, in steeds grotere letters,...